Wanneer ik trainingen stressmanagement en burn-out preventie geef, bespreek ik ingeslopen patronen. De boodschap is dan: houd je brein flexibel, doorbreek eens wat je doet en stel routines ter discussie. Werken ze nog? Of ligt er in een nieuwe aanpak een prachtige nieuwe kans? Juist de mensen die druk ervaren roepen dan als eerste dat dit natuurlijk volkomen onmogelijk is: nu een leefwijze veranderen, terwijl de druk al zo hoog ligt, verergert immers de stress. Toch groeit stressbestendigheid als je soms even uit je comfortzone komt en zaken net even anders aanpakt.

Benieuwd welke kansen er zijn om je leefwijze te veranderen?

De leefregels van de afgelopen weken brachten voor velen van ons gedwongen verandering. Met enige regelmaat hoorde ik dat er best prettige kanten aan waren, dat de druk afgenomen is en dat veel reizen eigenlijk niet altijd nodig blijkt. Een aantal basisvragen uit de positieve psychologie kunnen helpen bij een herijking van patronen en routines. Wil je zo snel mogelijk weer naar het oude? Of blijken er zaken helpend, die je vooraf niet zo bedacht had?

Wat doet een crisis met ons?

De ontwikkelingen rondom COVID-19 hebben velen verdriet en onrust gebracht. Toch zijn er ook positieve leermomenten te benutten. Nu de wereld met heel kleine stapjes weer ontsluit, is dit een mooi moment voor reflectie. Want wat doet een crisis met ons? We kunnen uit balans raken, we kunnen hardnekkig zo veel mogelijk op de oude voet doorgaan en we kunnen er sterker uitkomen. De wereld is niet maakbaar en beproevingen zijn soms zwaar, maar het kan helpen bewust met deze uitdagingen om te gaan.

Stel jezelf eens de volgende 4 vragen:

Hoe verhoud ik me tot mijn werk en mijn relaties?

In mijn geval moet ik mijn best doen om mensen, die ik voorheen makkelijk op kon zoeken, op andere manieren nabij te houden. Mijn ene dochter woont bij haar vader, de ander gaat (juist nu) wonen in een studentenhuis en de derde reist heen en weer tussen haar vader en mij. Mijn ouders, die tot de risicogroep horen, skypen met ons, krijgen tuinbezoek en moeten zeker een bloemetje hebben. Mijn 1e (k)raamvisite zit er op… bijzondere wereld. Tegelijk is er thuis meer tijd en ruimte voor de kernpersonen om mij heen: ik ben niet meer overal en nergens en heb rust en aandacht voor mijn naasten. Afstand en betrokkenheid lopen door elkaar, maar ik beleef ze des te bewuster. Ik merk ook dat ik sommige mensen mis. Wat fijn dat zij zo belangrijk zijn!

Is er balans tussen inspanning en ontspanning?

In dit opzicht zijn er voor mij golfbewegingen in het leven. Vroeger werkte ik heel veel en heel lang. Afgelopen jaar waren mijn dagen meer ingekaderd met echte weekenden, doorgaans zonder werk. Met het structureel thuiswerken had ik plots weer de neiging veel te lang achter mijn beeldscherm te blijven plakken. Pauze was niet nodig en ’s avonds nog even door ging prima. Ik mocht weer leren dat thuiswerken ook een ander voordeel heeft. Even rustig om me heen kijken, luisteren naar de stilte, lunchen met mijn dochter of nietsdoen in mijn tuin bleek een welkome en werkbare break. De dag beginnen met een rondje hardlopen (zonder om 6 uur te hoeven starten) en toch op tijd op mijn werk zijn. De balans is beter geworden.

Zie je de kleine dingen die het leven mooi maken?

Ik hoor mijn dochter juichen over de kleuren van de bloemen in haar vaders tuin, die eindelijk een paar dagen regen kreeg. Had ze daar eerder aandacht voor? Een vriendin legt een bosje tulpen of een eigen baksel voor de deur. Gewoon omdat het kan en er zo toch verbinding is. Ik lees het boek dat er al zo lang ligt en duik heerlijk in webinars. Zo ontdek je dat er nog zoveel te leren is, op bijzonder comfortabele wijze.

Welke goede dingen nemen de zwaarte soms weg en geven juist energie?

Bedenk eens wat je zou willen behouden, omdat het je in andere situaties ook zou kunnen helpen. Ik ben zeker geen early adapter en leer door de ontwikkelingen dat ik veel vaker positief gebruik kan maken van de media die er beschikbaar zijn. Fysiek aanwezig zijn om effectief te overleggen is niet altijd nodig. Verder geniet ik van stilte. Ik merk welke mensen ik mis en ga binnenkort weer heel erg met hen genieten. Ook reflecteer ik meer en ervaar weer bewust wat ik doe en wat goed is voor mij.

En jij: hoe is dit voor jou? Ik ben benieuwd!

Yvette Kmieciak is manager bij Psychologisch Adviesbureau Hof en Menea